Yashin Tzeng art4d ชวนอ่านบทสนทนากับ Yashin Tzeng นักออกแบบชาวไต้หวันและผู้ร่วมก่อตั้ง hidden-domain studio ถึงแนวทางการทำงานของสตูดิโอ ตั้งแต่การตีความบริบทของพื้นที่ การศึกษาวงจรชีวิตของวัสดุ ไปจนถึงบทบาทของนักออกแบบในโลกปัจจุบัน
TEXT: NATHATAI TANGCHADAKORN
PHOTO COURTESY OF HIDDEN-DOMAIN STUDIO EXCEPT AS NOTED
(For English, press here)
art4d ชวนทุกคนมาทำความรู้จักกับ Yashin Tzeng นักออกแบบชาวไต้หวันที่มีตำแหน่งเป็นผู้ช่วยศาสตราจารย์พิเศษที่ National Cheng Kung University (NCKU) และ hidden-domain studio สตูดิโอออกแบบที่เธอกับ Chung-Yi Lin เป็นผู้ร่วมก่อตั้ง เนื่องในโอกาสที่งานเสวนา ‘Design Perspectives x Golden Pin Salon Bangkok 2026’ เดินทางมาเยือนโรงแรม The Standard, Bangkok Mahanakhon และได้ชวน Yashin มาเป็นหนึ่งในสปีคเกอร์หลักของงานในเดือนพฤษภาคมที่ผ่านมา
Design Perspectives x Golden Pin Salon Bangkok 2026 | Photo courtesy of art4d
สตูดิโอนี้นับเป็นหน้าใหม่ของวงการออกแบบด้วยอายุราว 3 ปี แต่ก่อนหน้าการก่อตั้งในปี 2023 Yashin และ Chung-Yi ก็มีประสบการณ์การทำงานออกแบบมาแล้วไม่ใช่น้อย โดยหลังจาก hidden-domain studio ถือกำเนิดขึ้นอย่างเป็นทางการ โปรเจกต์ของทั้งคู่ก็ทยอยคว้ารางวัลน้อยใหญ่มาเรื่อยๆ จนเป็นเหตุให้งานเสวนาปีนี้ซึ่งจัดภายใต้หัวข้อ ‘Designing for Recognition: Whose Standards Matter?’ สนใจมุมมองจากสตูดิโออายุน้อยของพวกเขาที่มีต่องานประกวดและรางวัล แต่สิ่งที่สำคัญไม่แพ้กันคือแนวคิดที่ใช้รวบยอดประสบการณ์ทั้งหมดมาสร้างสรรค์ผลงานในสไตล์ตัวเอง
Golden Pin Design Award 2025 Exhibition
art4d: ช่วยเล่าให้ฟังหน่อยว่าทำไมถึงเลือกใช้ชื่อ hidden-domain studio มาเป็นชื่อสตูดิโอ?
Yashin Tzeng: หากต้องตอบอย่างเป็นทางการ ฉันคงให้เหตุผลว่าพวกเรามักจะพยายามดึงบางสิ่งที่ถูกซ่อนเร้น (hidden) ให้ปรากฏออกมาเสมอเวลาออกแบบพื้นที่ เป็นอะไรก็ตามที่มีอยู่แล้วภายในพื้นที่นั้นๆ และพาร์ทเนอร์ของฉันเองก็เห็นด้วยกับแนวคิดนี้
แต่เหตุผลที่แท้จริงต้องย้อนกลับไปในช่วงที่ฉันทำงานอยู่ที่ญี่ปุ่นระหว่างปี 2018 – 2022 ในสตูดิโอออกแบบ nendo ตอนนั้นฉันเปิดบัญชีอินสตาแกรมเพื่อลงผลงานภาพประกอบของตัวเอง ภาพพวกนั้นออกจะเพี้ยนๆ หม่นๆ และเป็นเหมือนพื้นที่ให้ฉันระบายความคิดข้างในออกมา เพราะในฐานะนักออกแบบเราคงไม่อยากให้มีความคิดไร้เหตุผลค้างอยู่ในหัวเยอะเกินไปนักหรอก (หัวเราะ) แล้วฉันก็ตั้งชื่อบัญชีนั้นว่า ‘hidden domain’
เลเยอร์ที่ซ่อนอยู่ในไถหนาน
art4d: ปรัชญาการออกแบบของคุณคืออะไร และการตั้งสตูดิโอในไถหนานส่งอิทธิพลต่อกระบวนการออกแบบของคุณยังไงบ้าง?
YT: เราพยายามค้นหาสิ่งที่ซ่อนอยู่และเรื่องที่คาดไม่ถึงของสถานที่แต่ละแห่ง ขณะเดียวกันไถหนานก็เป็นเมืองที่เก่าแก่ที่สุดของไต้หวัน เมืองนี้จึงเต็มไปด้วยเลเยอร์ของประวัติศาสตร์ที่ซ้อนทับกันหลายชั้นและพื้นผิวภายนอกที่หลากหลาย คุณแทบไม่ต้องออกตามหาอะไรเลย เพราะสิ่งเหล่านี้จะปรากฏให้เห็นด้วยตัวมันเอง ที่จริงแล้วฉันกับพาร์ทเนอร์ต่างเติบโตมาในเมืองอื่น แต่เรารู้สึกว่าไถหนานเป็นเมืองที่สร้างแรงบันดาลใจได้ดี เราจึงตัดสินใจย้ายมาและตั้งรกรากอยู่ที่นี่
ซอยในเมืองเก่าของไถหนาน
art4d: ทั้งโปรเจกต์ Forest Taiwan และ The Borrowing Project ต่างโดดเด่นด้วยการเลือกใช้วัสดุที่ไม่ผ่านการปรุงแต่ง (raw material) นอกเหนือจากการค้นหาสิ่งที่ซ่อนอยู่ในงานออกแบบแล้ว คุณให้ความสนใจต่อประเด็นเรื่องวัสดุเป็นพิเศษด้วยไหม?
YT: ที่จริงเราไม่ได้เริ่มต้น 2 โปรเจกต์นี้จากเรื่องวัสดุ แต่พาร์ทเนอร์ของฉันเคยทำงานกับ Kengo Kuma and Associates ที่ญี่ปุ่น เขาจึงมีทั้งความสนใจและความรู้เรื่อง construction logic อย่างแรงกล้า โปรเจกต์มีจุดเริ่มต้นจากการที่เราพยายามทำความเข้าใจเรื่องราวเบื้องหลังวงจรชีวิตของวัสดุ ว่ามันถูกขนส่งจากสถานที่หนึ่งไปยังอีกสถานที่หนึ่งอย่างไร จากนั้นเราก็มองหาจุดที่สามารถพลิกกระบวนการเดิมและสร้างสิ่งใหม่ขึ้นมา เพื่อหลีกเลี่ยงการปล่อยสิ่งต่างๆ ให้สูญเปล่า
The Borrowing Project
ระบบการก่อสร้างและวงจรชีวิตของวัสดุ
art4d: การออกแบบพื้นที่ภายใต้บริบททางวัฒนธรรมที่แตกต่างกันให้ความรู้สึกต่างกันไหม? แล้วการออกค้นหาเรื่องราวเบื้องหลังแต่ละสถานที่ทุกครั้ง จะทำให้งานดูคล้ายคลึงกันหรือเปล่า?
YT: ฉันว่าผลลัพธ์ที่ออกมามีความคล้ายคลึงมากกว่าความแตกต่าง เราอยากรู้และทำความเข้าใจว่าทำไมสิ่งต่างๆ จึงเกิดขึ้น ทำไมผู้คนจึงคิดไม่เหมือนกัน และความงามคืออะไรในสายตาของพวกเขา บางครั้งประเด็นเหล่านี้ก็ไม่ใช่เรื่องของความแตกต่างระหว่างวัฒนธรรมเสียด้วยซ้ำ อาจจะเป็นแค่เรื่องราวของคนแต่ละเจเนอเรชัน และด้วยความอยากรู้อยากเห็นนี้เองเราถึงสามารถทำงานกับโปรเจกต์ได้หลากหลายประเภท ฉันคิดว่าวัฒนธรรมและสาขาการออกแบบที่แตกต่างกันมีภาษาทางการออกแบบบางอย่างร่วมกันอยู่ เราสามารถสื่อสารถึงกันได้ เพียงแต่ต้องผ่านการแปลเสียก่อน และฉันเองก็สนใจกระบวนการแปลสิ่งเหล่านั้นให้ออกมาเป็นผลลัพธ์มากๆ
小西伴線: The StoryLine of Changhua City
art4d: ช่วยเล่าถึงประสบการณ์ของคุณที่ NCKU หรือ National Cheng Kung University รวมถึงแนวคิดหลักและแนวทางการเรียนการสอนของที่นี่ให้ฟังหน่อย
YT: ฉันคิดว่าหลักสูตรสถาปัตยกรรมของที่นี่มีความสัมพันธ์อย่างแนบแน่นกับเมืองไถหนาน นักศึกษาจึงไม่เพียงได้รับมอบหมายให้ทำแค่ drawings หรือศึกษาแมสอาคาร ซึ่งเป็นสิ่งที่เราคุ้นเคยกันในโรงเรียนสถาปัตยกรรมเท่านั้น แต่ยังต้องศึกษาวิจัยเมืองควบคู่กันไปด้วย เราพยายามกำหนดให้ไซต์อยู่ภายในเมืองเวลามอบหมายโปรเจกต์ออกแบบ เพื่อให้นักศึกษาสามารถลงพื้นที่ เยี่ยมชม และสำรวจด้วยตัวเองโดยตรง ฉันพยายามกระตุ้นให้พวกเขาเริ่มต้นจากรายละเอียดที่เล็กและเฉพาะเจาะจง ก่อนจะพัฒนาไปสู่ยุทธศาสตร์ในระดับเมือง ฉันคิดว่า NCKU เป็นสถาบันที่เปิดกว้างมาก ทุกคนเลยสามารถพัฒนาแนวทางและเส้นทางการทำงานของตัวเองได้อย่างเต็มที่ที่นี่
การวางกลยุทธ์ในสเกลเมือง แต่แทรกแซงเพียงเล็กน้อย
สำหรับผู้ที่สนใจบทสนทนาด้านการออกแบบที่เข้มข้นแบบนี้ สามารถรับชมการบรรยายเต็มๆ ได้ทางช่อง YouTube ของ Golden Pin Design Award: https://www.youtube.com/watch?v=v01klKdTFpQ&t=4474s